Κύριοι Υπουργοί,
Σε συνέχεια της υπ' αριθ. 1686/4-12-2025 Ερώτησης προς τον Υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης σχετικά με την υποχρεωτική και αυτοματοποιημένη απόδοση Προσωπικού Αριθμού, επισημαίνεται ότι η εν λόγω Ερώτηση εξακολουθεί να εμφανίζεται στην επίσημη βάση κοινοβουλευτικού ελέγχου της Βουλής χωρίς απάντηση, παρά την προβλεπόμενη υποχρέωση έγγραφης απάντησης των Υπουργών εντός είκοσι πέντε ημερών.
Με το άρθρο 11 του ν. 4727/2020, το π.δ. 40/2025 και την ΚΥΑ 14960/2025 ο Προσωπικός Αριθμός χορηγείται υποχρεωτικά, χωρίς δυνατότητα εξαίρεσης, σε κάθε δικαιούχο ΑΦΜ ή ΑΜΚΑ και χρησιμοποιείται για την επαλήθευση της ταυτότητάς του στις συναλλαγές με το Δημόσιο. Ο ΠΑ αντιστοιχίζει υφιστάμενους αριθμούς μητρώων και αναγράφεται στο νέο δελτίο ταυτότητας. Ωστόσο, ο Κανονισμός (ΕΕ) 2025/1208, ο οποίος καθορίζει τις ευρωπαϊκές προδιαγραφές ασφαλείας των δελτίων ταυτότητας, δεν επιβάλλει την ύπαρξη Προσωπικού Αριθμού. Αντιθέτως, για πρόσθετα εθνικά στοιχεία απαιτείται να τηρούνται οι αρχές της αναγκαιότητας και της αναλογικότητας.
Παράλληλα, κατ’ εφαρμογή της ΚΥΑ 3021/22/10-ο/2025 (ΦΕΚ Β' 7111/30.12.2025), από 3 Αυγούστου 2026 η διαδικασία έκδοσης διαβατηρίου συνδέεται για όσους μένουν στην Ελλάδα με την κατοχή δελτίου ταυτότητας συμβατού με τον ανωτέρω Κανονισμό. Καθώς όμως για τον δικαιούχο ΠΑ η έκδοση νέας ταυτότητας προϋποθέτει την απόδοσή του, δημιουργείται στην πράξη η αλληλουχία: διαβατήριο -* νέα ταυτότητα -* υποχρεωτικός Προσωπικός Αριθμός, χωρίς να παρέχεται στον πολίτη εναλλακτικός τρόπος ταυτοποίησης. Το ζήτημα αφορά το εάν η
συγκεκριμένη υποχρεωτικότητα είναι πράγματι αναγκαία, πρόσφορη και αναλογική, εάν τηρούνται η ελαχιστοποίηση των δεδομένων και οι ειδικές εγγυήσεις του άρθρου 87 GDPR και εάν υπήρχε λιγότερο επαχθής τρόπος επίτευξης του ίδιου σκοπού.
Ιδιαίτερο ζήτημα προκύπτει και ως προς την αρχή της ισότητας, δεδομένου ότι για Έλληνες που διαμένουν στο εξωτερικό και δεν διαθέτουν ενεργό δελτίο αστυνομικής ταυτότητας προβλέπεται δυνατότητα έκδοσης διαβατηρίου μέσω πιστοποιητικού γέννησης ή οικογενειακής κατάστασης με φωτογραφία και βεβαίωση ταυτοπροσωπίας από την Προξενική Αρχή, ενώ αντίστοιχη εναλλακτική δεν προβλέπεται για τον Έλληνα που διαμένει στην Ελλάδα.
Επιπλέον, η ίδια η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα έχει αναγνωρίσει κινδύνους για τον ΠΑ και την αναγραφή του στο Δελτίο Ταυτότητας, μεταξύ άλλων ως προς την αποκάλυψή του σε τρίτους, την υποκλοπή ταυτότητας και την ταυτόχρονη αποκάλυψη του ΑΦΜ, ενώ έχει συστήσει την επαναξιολόγηση του ιδίως της υποχρεωτικής αναγραφής του.
Υπό τα ανωτέρω τίθεται ζήτημα συμβατότητας του συνολικού καθεστώτος με τα άρθρα 4 παρ. 1, 5 παρ. 1 και 4, 9Α και 25 παρ. 1 του Συντάγματος, τα άρθρα 5, 6, 25 και 87 του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679, τον ν. 4624/2019, καθώς και τα άρθρα 7, 8 και 52 παρ. 1 του Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Με δεδομένα όλα τα παραπάνω
Ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί:
1. Με ποια νομική και συνταγματική τεκμηρίωση κρίθηκε αναγκαία και αναλογική η υποχρεωτική απόδοση και αναγραφή του Π.Α. στο δελτίο ταυτότητας, δεδομένου ότι ο Κανονισμός (ΕΕ) 2025/1208 δεν την επιβάλλει;
2. Έχει αξιολογηθεί η συμβατότητα της υποχρεωτικής αναγραφής του Π.Α. με τον ΓΚΠΔ, τον ν. 4624/2019 και το άρθρο 9Α του Συντάγματος, ιδίως υπό το πρίσμα της Γνωμοδότησης 1 /2025 της ΑΠΔΠΧ; Θα κατατεθούν οι σχετικές Εκτιμήσεις Αντικτύπου και γνωμοδοτήσεις;
3. Γιατί δεν προβλέπεται εναλλακτικός τρόπος ταυτοποίησης για τον κάτοικο Ελλάδας που δεν διαθέτει συμμορφούμενο δελτίο ταυτότητας, ενώ αντίστοιχη δυνατότητα προβλέπεται για Έλληνες κατοίκους εξωτερικού, και πώς δικαιολογείται η διαφοροποίηση αυτή υπό το άρθρο 4 παρ. 1 του Συντάγματος;
4. Ποια συγκεκριμένα νομικά και τεχνικά μέτρα διασφαλίζουν ότι ο Π.Α. δεν θα χρησιμοποιείται ως κοινό κλειδί συσχέτισης δεδομένων μεταξύ διαφορετικών μητρώων και σκοπών χωρίς ειδική νομοθετική βάση; Με δεδομένες τις επιφυλάξεις της Αρχής Προστασίας Δεδομένων και την ύπαρξη λιγότερο επαχθών μέσων ταυτοποίησης, προτίθεται η Κυβέρνηση να επανεξετάσει την υποχρεωτική αναγραφή του ΠΑ στην ταυτότητα και να θεσπίσει δυνατότητα εξαίρεσης ή εναλλακτικής διαδικασίας;
Ο ερωτών Βουλευτής
ΒΕΛΟΠΟΥΛΟΣ ΚΥΡΙΑΚΟΣ
Πηγή: Συντακτική ομάδα PtolemaidaNews.gr